หมอนรองกระดูกทับเส้นประสาทรักษาได้ด้วยกายภาพบำบัด

ก่อนอื่นมาทำความรู้จัก..หมอนรองกระดูกสันหลังทับเส้นประสาท

หมอนรองกระดูกทับเส้นประสาทเป็นโรคของความเสื่อมอย่างหนึ่ง ซึ่งโดยปกติแล้วหมอนรองกระดูกสันหลังจะมีลักษณะคล้ายกับโช๊คอัพ ที่อยู่ระหว่างกระดูกสันหลัง มีคุณสมบัติในการยืดหยุ่น และรองรับแรงกระแทกที่เกิดจากการใช้งานของกระดูกสันหลังเวลาที่เราเคลื่อนไหว ไม่ว่าจะเป็น การเดิน หรือการกระโดด ตอนเราเด็กหรือหนุ่มสาวภายในหมอนรองกระดูกสันหลังของเรานั้น จะมีน้ำเป็นองค์ประกอบที่สำคัญ พอวันเวลาผ่านไปของทุกอย่างย่อมเสื่อมไปตามกาลเวลา ทำให้เปอร์เซ็นต์ของน้ำในหมอนรองกระดูกสันหลังลดลง โดยสามารถเปรียบเทียบให้เห็นภาพแบบง่ายๆคือหมอนรองกระดูกสันหลังของเด็กหรือวัยหนุ่มสาวจะเหมือนกับยางลบที่นิ่มๆ แต่หมอนรองกระดูกสันหลังของคนที่มีอายุมากจะเหมือนกับ ยางลบที่ค่อนข้างแข็ง จึงทำให้ความยืดหยุ่นน้อยลงและเตี้ยลงคล้ายกับยางแบน จนอาจทำให้หมอนรองกระดูกไปกดทับเส้นประสาทส่วนใด ก็จะทำให้มีอาการปวดออกมาตามแนวของเส้นประสาทนั้นๆ

โรคหมอนรองกระดูกสันหลังทับเส้นประสาท จะพบบ่อยกับคนไข้ 2 กลุ่ม นั่นก็คือ

1. ผู้ที่มีอายุ 40 ปีขึ้นไป ที่เริ่มมีความเสื่อมของกระดูกสันหลัง หรือหมอนรองกระดูกสันหลังเสื่อมอยู่แล้ว พอมีการออกแรง หรือการใช้แรงมากๆอาจทำให้หมอนรองกระดูกสันหลังแตกออกมากดทับเส้นประสาทได้ในทันที ที่เรียกกันว่า โรคหมอนรองกระดูกสันหลังกดทับเส้นประสาทชนิดเฉียบพลันนั่นเอง
2. วัยหนุ่มสาวที่มีกิจกรรมมากๆ เช่น หนุ่มสาวที่ชอบออกกำลังกายหนัก ๆ หรือโลดโผน เคยมีอุบัติเหตุเกิดขึ้นในการออกกำลังกาย กิจกรรมเหล่านี้ย่อมก่อให้เกิดการบาดเจ็บของหมอนรองกระดูกสันหลังได้ง่าย โดยสามารถเปรียบเทียบง่ายๆ เช่น ฝาแฝด 2 คนที่เหมือนกันทุกอย่าง คนนึงไม่ชอบการทำกิจกรรม ส่วนอีกคนชอบทำกิจกรรม เช่น การเล่นบันจี้จัมพ์ การเล่นอเมริกันฟุตบอล พออายุมากขึ้น คนที่มีกิจกรรมมาก จะมีความเสื่อมของหมอนรองกระดูกสันหลังมากกว่า แต่หากคนที่ไม่ชอบทำกิจกรรมมีการใช้งานกระดูกสันหลังที่ไม่ถูกต้อง เช่น การเป็นออฟฟิศซินโดรม ก็ทำให้หมอนรองกระดูกสันหลังเสื่อมได้เช่นเดียวกัน

ข้อสังเกตของโรคหมอนรองกระดูกทับเส้นประสาท หากคุณมีอาการต่างๆเหล่านี้ ?

มีอาการปวดหลัง ปวดบริเวณเอว แบบเป็นๆ หายๆ และปวดร้าวลงไปถึงขา น่อง หรือเท้า ทำให้ไม่สามารถเดินไกลได้ หรือมีอาการปวดชาลงไปถึงขาคล้ายกับการเป็นตะคริวร่วมด้วย ทำให้เวลาเดินจะต้องหยุดพักก่อนแล้วจึงจะเดินต่อไปได้ และในผู้ป่วยบางรายที่มีอาการรุนแรงนั้นอาจมีอาการกล้ามเนื้ออ่อนแรงของขา ทำให้ไม่สามารถกระดกข้อเท้าได้ หรือบางรายอาจมีปัญหาเกี่ยวกับการควบคุมการขับถ่ายเช่น ไม่สามารถควบคุมการอุจจาระหรือปัสสาวะได้ ซึ่งจำเป็นต้องผ่าตัดรักษาอย่างเร่งด่วน มิฉะนั้นระบบขับถ่ายอาจไม่สามารถฟื้นคืนได้ตามปกติ

ผลกระทบที่ตามมาหลังหมอนรองกระดูกเสื่อม

หลังจากที่หมอนรองกระดูกเสื่อมลง จนสารนํ้าภายในปลิ้นออกมาภายนอก หรือสูญหายไปบ้างจนทำให้มีปริมาณลดน้อยลง ส่งผลทำให้ความสูงของหมอนรองกระดูกค่อยๆตีบและแคบลงเรื่อยๆ เพราะปริมาณสารนํ้าภายในที่เป็นตัวกำหนดความสูงของหมอนรองกระดูกสันหลังนั้นได้หายไป แล้วเมื่อหมอนรองกระดูกสันหลังที่ตีบและแคบลงแล้ว จะทำให้เกิดโรคอีกโรคนึงตามมานั่นก็คือโรคกระดูกสันหลังเสื่อม เพราะข้อต่อfacet jointภายในกระดูกสันหลัง ที่ทำหน้าที่เป็นตัวเคลื่อนไหวของกระดูกสันหลังนั้นต้องแบกรับนํ้าหนักที่มากขึ้น ทำให้เมื่อถึงจุดหนึ่งข้อต่อ facet ไม่สามารถแบกรับนํ้าหนักไหว จนเกิดการเสื่อมของกระดูกสันหลังขึ้น โดยผู้ป่วยจะมีอาการปวดตึงหลัง รู้สึกหลังขัดๆเวลาก้มหรือแอ่นหลังนั่นเอง

หมอนรองกระดูกทับเส้นประสาทสามารถรักษาได้

หมอนรองกระดูกทับเส้นประสาทนั้นสามารถรักษาได้โดยแพทย์ ซึ่งแพทย์จะทำการตรวจวินิจฉัยเริ่มจากการซักประวัติของผู้ป่วย แล้วทำการตรวจร่างกายผู้ป่วยในเบื้องต้น รวมถึงการเอกซเรย์กระดูกสันหลังในท่าต่างๆ และการตรวจด้วยคลื่นแม่เหล็กไฟฟ้า หรือ MRI เพื่อหาสาเหตุ รวมถึงวางแผนแนวทางการรักษาที่เหมาะสมที่สุดสำหรับผู้ป่วยแต่ละราย ซึ่งการรักษาเบื้องต้นสำหรับผู้ป่วยที่มีภาวะหมอนรองกระดูกทับเส้นประสาท จะสามารถทำได้ด้วยวิธีต่างๆ ดังนี้

• ควรปรับเปลี่ยนพฤติกรรมการใช้ชีวิตประจำวัน เช่น ไม่นั่งอยู่กับที่เป็นเวลานาน หรือนานติดต่อกัน เกิน 1 ชั่วโมง หลีกเลี่ยงการก้มๆเงยๆ และการยกของหนักเป็นประจำ
• ควรออกกำลังกาย เพื่อเสริมสร้างกล้ามเนื้อรอบๆ หลัง และบริเวณหน้าท้องให้แข็งแรง
• ควรฝึกการยืดกล้ามเนื้อหลัง เพื่อลดการเกร็งตัวของกล้ามเนื้อหลัง
• ให้ทานยาแก้ปวด หรือทำกายภาพบำบัด

ซึ่งพบว่าโดยส่วนใหญ่ผู้ป่วยหมอนรองกระดูกสันหลังทับเส้นประสาท ประมาณ 80% จะมีอาการดีขึ้นจากการทำกายภาพบำบัด สำหรับการรักษาด้วยวิธีการทำกายภาพบำบัดและการให้ยานั้น เหมาะกับผู้ป่วยที่มีอาการไม่มาก แต่หากผู้ป่วยที่มีอาการรุนแรงแพทย์จะวินิจฉัยและวางแผนการรักษาในแบบอื่นๆ เช่น การฉีดยาไปยังตำแหน่งใกล้เส้นประสาท ที่เป็นสาเหตุของอาการปวด หรือ การผ่าตัดแผลเล็กผ่านกล้องนั่นเอง

มาถึงตรงนี้หลายคนทราบแล้วว่า การเป็นหมอนรองกระดูกทับเส้นประสาทนั้นสามารถรักษาได้ หากใครที่กำลังเผชิญปัญหาอาการปวดหลัง หรือมีภาวะเสี่ยงที่จะเป็นหมอนรองกระดูกทับเส้นประสาทอยู่ล่ะก็ ควรปรึกษาแพทย์ผู้เชี่ยวชาญ เพื่อตรวจวินิจฉัยวางแผนการรักษาโดยเร็ว และหากใครสนใจตรวจอาการหมอนรองกระดูกทับเส้นประสาท ปรึกษาได้ที่ BE_Health คลินิกกายภาพบำบัด เปิดให้บริการทุกวัน เวลา 10.00- 20.00 น.