มารู้จักกับ .. อาการรองช้ำ

อาการรองช้ำ คือ

อาการเอ็นฝ่าเท้าอักเสบ หรือ พังผืดฝ่าเท้าอักเสบ คือ อาการที่ผู้ป่วยจะมีอาการเจ็บส้นเท้าบริเวณที่เหยียบลงบนพื้น ซึ่งหากปล่อยให้เรื้อรัง อาจรบกวนการใช้ชีวิตประจำวันทำให้ไม่สามารถเดิน หรือทำกิจกรรมต่างๆ ได้เหมือนปกตินั่นเอง

สาเหตุการเกิดอาการรองช้ำ

เกิดขึ้นจากการที่ฝ่าเท้าหรืออุ้งเท้ารองรับการกระแทกในขณะที่เรายืน เดิน หรือมีการลงน้ำหนักที่ฝ่าเท้า ทำให้อุ้งเท้านั้นแบนราบกับพื้น จนทำให้แรงที่กระทบลงมานั้นเกิดแรงตึงตัวระหว่างส้นเท้ามากขึ้น ก่อให้เกิดความเสียหายหรือเกิดเป็นพังผืด จนอักเสบสะสมมาเรื่อยๆและส่งผลทำให้เอ็นฝ่าเท้าฉีกขาด สำหรับการอักเสบของพังผืดใต้ฝ่าเท้าจะทำให้มีอาการปวดบวมบริเวณส้นเท้าตามแนวแถบของพังผืดใต้ฝ่าเท้า และในตอนตื่นนอนมักมีอาการเจ็บแปล๊บ ๆ เหมือนมีอะไรมาแทงที่บริเวณส้นเท้า หรือปวดเหมือนสัมผัสของร้อน ๆ และหลังจากได้เดินก็จะดีขึ้น แต่ก็จะกลับมาปวดอีกครั้งตอนก่อนนอน ซึ่งอาการแบบนี้จะเป็น ๆ หาย ๆ โดยสาเหตุหลักของการเป็นอาการรองช้ำนั้นคือการใช้งานข้อเท้าที่หนักจนเกินไป เช่น การเดินมากๆ , วิ่งมากเกินไป ,ใส่รองเท้าส้นสูงมากและนานจนเกินไป รวมถึงคนที่มีน้ำหนักตัวมาก หรือคนที่มีกระดูกรูปเท้าผิดปกติ อาทิเช่น มีอุ้งเท้าที่แบน หรือโก่งมากเกินไป รวมไปถึงการออกกำลังกายบางประเภท อาทิเช่น การเต้นแอโรบิค การปั่นจักรยาน เป็นต้น นอกจากนี้ในคนที่มีภาวะกระดูกงอกบริเวณกระดูกส้นเท้า มีไขมันบริเวณส้นเท้าฝ่อลีบตามอายุเองนั้นก็มีส่วนในการทำให้ฝ่าเท้าและอุ้งเท้าได้รับแรงกระแทก จนเกิดเป็นอาการรองช้ำในเวลาต่อมาได้

วิธีการรักษาอาการ

ก่อนการรักษาอาการรองช้ำ แพทย์จะต้องทำการวินิจฉัยก่อนว่าผู้ป่วยไม่ได้เป็นอาการอื่นที่มีอาการคล้ายคลึงกัน อย่างเช่น อาการกระดูกสันหลังทับเส้นประสาทซึ่งทำให้เกิดการปวดบริเวณฝ่าเท้าได้เช่นเดียวกัน แต่อาการสำหรับผู้ที่เป็นอาการกระดูกสันหลังทับเส้นประสาทนั้นมักจะมีอาการอื่นร่วมด้วย ส่วนผู้ป่วยที่เป็นนั้น จะมีอาการปวดบริเวณจุดเกาะของพังผืดบริเวณฝ่าเท้าเท่านั้น โดยหากแพทย์ได้วินิจฉัยแล้วว่าผู้ป่วยนั้นเป็นอาการรองช้ำ แพทย์ก็จะให้การรักษาดังต่อไปนี้

• รับประทานยา เช่น ยาแก้ปวด ยาคลายกล้ามเนื้อ
• รับประทานยาควบคู่ไปกับการแช่เท้าในน้ำอุ่น และยืดเหยียดฝ่าเท้ารวมถึงเอ็นร้อยหวาย
• ลดน้ำหนัก โดยการควบคุมไม่ให้น้ำหนักตัวมากจนเกินไป เพราะการมีน้ำหนักตัวที่มากจนเกินไปอาจทำให้เอ็นฝ่าเท้ารับน้ำหนักมากเกินไป ส่งผลให้อาการรองช้ำนั้นหายช้า และทำให้มีอาการปวดมากยิ่งขึ้น
• รักษาด้วยการใช้แผ่นเสริมใต้ฝ่าเท้าที่เหมาะสมกับรองเท้า
• การใส่เฝือกอ่อนแบบชั่วคราว เพื่อลดการเคลื่อนไหวและลดการอักเสบในช่วงแรกในเวลากลางคืน หรือสามารถใส่ได้ตามเวลาเหมาะสม
• ทำกายภาพบำบัด โดยการใช้ความร้อนแบบอัลตร้าซาวด์ หรือ Ultrasound therapy ในการดัดยืดที่เส้นเอ็นของฝ่าเท้า และใช้ไม้เท้าช่วยพยุงในการเดิน
• ทำการประคบเย็นโดยการใช้น้ำแข็งประคบ เพื่อลดอาการปวดบวม
• รักษาโดยการใช้คลื่นกระแทก หรือ Shock-wave therapy ซึ่งจะใช้คลื่นเสียงในการกระตุ้นบริเวณจุดเกาะพังผืดฝ่าเท้า ให้เกิดการสมานตัวและช่วยลดอาการอักเสบ ทำให้เลือดสามารถมาหล่อเลี้ยงในส่วนที่เสียหายและสามารถซ่อมแซมได้ ซึ่งผลการรักษาแบบนี้จะมีความใกล้เคียงกับการผ่าตัด
• หลีกเลี่ยงการฉีดยาในกลุ่มสเตียรอยด์

แต่หากได้รับการรักษาตามวิธีข้างต้นมานานกว่า 6 เดือนแล้วอาการรองช้ำยังไม่ดีขึ้น อาจต้องพิจารณาการรักษาด้วยการผ่าตัด โดยจะมีทางเลือกให้ 2 แบบคือ ผ่าแบบเปิดแผล หรือการใช้กล้อง เพื่อเลาะจุดเกาะพังผืดของฝ่าเท้าช่วยให้การปวดและอาการอักเสบนั้นหายไป

How to .. ป้องกันการเกิด

สำหรับใครเป็นแล้ว อาจต้องใช้ระยะเวลานานในการรักษาและพักฟื้น ดังนั้นหากเราสามารถป้องกันอาการรองช้ำได้ก็ถือเป็นเรื่องที่ดีกว่าอย่างแน่นอน เรามาดูวิธีป้องกัน ดังนี้

• ควรเลือกรองเท้าให้เหมาะกับเท้าพอดี สวมใส่สบาย เพื่อช่วยลดแรงกระแทกจากการทำกิจกรรมต่างๆ เช่น การเดิน การออกกำลังกาย หรือเลือกสวมใส่รองเท้าส้นนิ่มโดยการใช้แผ่นรองเท้า
• หยุดการทำกิจกรรมที่ต้องใช้ฝ่าเท้าเป็นเวลานา อาทิเช่น การวิ่ง การปั่นจักรยาน เป็นต้น เพื่อหลีกเหลี่ยงที่น้ำหนักจะลงฝ่าเท้า และควรหลีกเลี่ยงการทำกิจกรรมด้วยเท้าเปล่า
• การสวมรองเท้าส้นสูงมากๆหรือสวมเป็นเวลานาน ควรมีถอดรองเท้าออกเพื่อพักเท้า และฝึกยืดกล้ามเนื้อน่อง ยืดพังผืดใต้ฝ่าเท้าบ่อย ๆ
• ผู้ที่มีเท้าผิดรูป เช่น ฝ่าเท้าแบน หรือโก่งจนเกินไป ควรปรึกษาผู้เชี่ยวชาญให้ตัดรองเท้าเข้ากับรูปเท้า เพื่อช่วยลดอาการบาดเจ็บ และช่วยป้องกันอาการรองช้ำได้

ทั้งหมดนี้ก็คือบทความมารู้จักกับ .. อาการรองช้ำ ที่เรานำข้อมูลมาฝากกัน หากมีอาการของอาการรองช้ำก็ควรไปพบแพทย์เพื่อทำการรักษาไม่ควรปล่อยทิ้งไว้ให้เกิดอาการเจ็บเรื้อรัง จนส่งผลต่อการดำเนินชีวิตประจำวัน ซึ่งอาการนี้สามารถรักษาได้หลายวิธีไม่ว่าจะเป็นการทางยา การยืดฝ่าเท้า การกายภาพบำบัด ไปจนถึงการผ่าตัดรักษา ดังนั้นหากใครมีอาการแล้วต้องการที่จะรักษา สามารถปรึกษาปรึกษาได้ที่ BE_Health คลินิกกายภาพบำบัด เปิดให้บริการทุกวัน เวลา 10.00- 20.00 น.